Storczyk falenopsis najlepiej rośnie przy oknie wschodnim, w temperaturze pokojowej i w korze zamiast ziemi. Podlewa się go zwykle raz w tygodniu, tak by woda nie została w sercu rośliny. Po przekwitnięciu pęd skraca się nad węzłem albo wycina przy nasadzie, gdy zaschnie. Dla kota i psa jest nietoksyczny.
Storczyk w skrócie
Storczyk falenopsis to tropikalny epifit, który potrzebuje jasnego światła rozproszonego i przewiewnego podłoża z kory. Podlewa się go, gdy podłoże przeschnie, zwykle raz w tygodniu. Nowym kwiatom sprzyja temperatura poniżej 26 °C.
Czy orchidea a storczyk to to samo?
Orchidea i storczyk to dwie nazwy tej samej rodziny roślin, czyli storczykowatych (Orchidaceae). Uniwersytet Wisconsin wymienia falenopsisa obok cattlei i paphiopedilum wśród rodzajów najlepszych do domu. Ten poradnik dotyczy właśnie falenopsisa.
Uniwersytet Stanowy Karoliny Północnej (NC State) opisuje go jako tropikalnego epifita z Azji i północno-wschodniej Australii. Epifit rośnie w naturze na drzewach, a nie w ziemi, i od tego zależy cała pielęgnacja. Zaczyna się ona od miejsca.
Gdzie powinien stać storczyk?
Storczyk powinien stać przy oknie wschodnim, w jasnym świetle bez bezpośredniego słońca. Tak radzi Uniwersytet Clemson. Uniwersytet Stanowy Iowa dopuszcza też okno północne, a przy południowym zaleca firankę. RHS przypomina, że latem słońce pali liście.
Iowa State podaje 21-27 °C w dzień i 16-21 °C w nocy, a temperatury poniżej 13 °C odradza. Clemson zaleca, by zimą liście nie dotykały szyby. Roślina stoi z dala od grzejników i przeciągów, bo RHS ostrzega, że nie lubi wahań temperatury, a po wychłodzeniu pąki opadają.
Kolor liści pokazuje, czy światła jest dość. Bardzo ciemnozielone liście oznaczają zbyt mało światła, a żółtozielone albo czerwonawe jego nadmiar, jak podają Clemson i Iowa State. Wilgotność powietrza powinna wynosić 40-60%, ale zraszanie jej nie podnosi trwale. Równie ważna jest woda przy korzeniach.
Jak podlewać storczyk?
Storczyk podlewa się zwykle raz w tygodniu, gdy podłoże przeschnie, ale nie ma stałego kalendarza. Iowa State wymienia wśród czynników gatunek, światło, temperaturę, podłoże i porę roku. Falenopsis nie ma organów magazynujących wodę, więc Clemson ostrzega przed całkowitym przesuszeniem.
Miejsce: doniczkę stawia się w zlewie i podlewa letnią wodą, jak radzi Clemson.
Woda: płynie przez podłoże i spływa otworami.
Serce rośliny: woda nie może trafić między liście, jak radzi RHS, bo stojąca sprzyja gniciu.
Odsączenie: osłonkę i podstawkę opróżnia się najpóźniej po 30 minutach.
RHS dopuszcza też moczenie w misce z późniejszym dokładnym odsączeniem. Źródła różnią się przy wodzie: RHS woli deszczówkę albo przegotowaną, a Iowa State uznaje większość wody z kranu za odpowiednią. Zimą RHS lekko ogranicza podlewanie. Tempo przesychania zależy też od podłoża.
Jakie podłoże i doniczka do storczyka?
Storczyk rośnie w przewiewnym podłożu z kory, a nie w zwykłej ziemi. RHS ostrzega, że ziemia uniwersalna zabija storczyki. Clemson uznaje mech za podłoże złe na dłuższą uprawę, bo trzyma wilgoć przy korzeniach, a NC State zaznacza, że przesuszony trudno nawilżyć.
Doświadczenie Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu najwyżej oceniło mech nowozelandzki, ale prowadzono je w szklarni, przy wilgotności 70-80%. Keramzyt się nie sprawdził, bo kwitło tylko 25-35% roślin. Do domu bezpieczniejsza pozostaje kora, a stare podłoże z czasem trzeba wymienić.
Jak przesadzić storczyka?
Storczyka przesadza się co 2-3 lata, po kwitnieniu, gdy widać nowe korzenie, a nie w czasie kwitnienia. Clemson ostrzega, że przesadzanie kwitnącej rośliny może ją uszkodzić. RHS dopuszcza cały rok, jeśli korzenie mają zielone końcówki.
Brązowe, pomarszczone, miękkie albo puste korzenie usuwa się przed posadzeniem.
Wyjęcie: roślinę wyjmuje się z doniczki i usuwa stare podłoże.
Korzenie: brązowe, pomarszczone, miękkie albo puste się wycina, a zdrowe RHS skraca do około 12 cm.
Doniczka: wybiera się niewiele większą, bo nadmiar podłoża zbyt długo trzyma wodę.
Sadzenie: korzenie obsypuje się świeżą korą, bez zakopywania tych, które rosną w powietrzu.
Korzenie nad doniczką budzą zwykle najwięcej pytań, choć są czymś normalnym.
Co zrobić z korzeniami powietrznymi storczyka?
Korzeni powietrznych storczyka nie obcina się i nie zakopuje, jak radzi RHS. W naturze pomagają one trzymać się gałęzi i pobierać wilgoć oraz składniki z otoczenia. Przykryte podłożem mogą zgnić. Zdrowa roślina korzysta też z regularnego, ale słabego nawożenia.
Jak nawozić storczyk?
Storczyk nawozi się często i słabo, nawozem do storczyków albo do roślin domowych. Iowa State radzi ćwierć dawki lub mniej, a NC State pół dawki 2 razy w miesiącu albo ćwierć co tydzień. Wisconsin podaje pół dawki raz w miesiącu w czasie wzrostu. Zimą RHS nawozi oszczędnie albo wcale.
Co najmniej raz w miesiącu Iowa State przepłukuje podłoże czystą wodą, żeby nie gromadziły się sole. Nadmiar nawozu powoduje brązowe końcówki korzeni i liści oraz żółknięcie liści. Gdy kwiaty opadną, przychodzi pora na decyzję o pędzie.
Jak przyciąć storczyk po przekwitnięciu?
Storczyk po przekwitnięciu przycina się nad węzłem na pędzie, a pęd zaschnięty wycina przy nasadzie. RHS i Iowa State wskazują miejsce nad drugim węzłem, NC State nad pierwszym pod przekwitłymi kwiatami, a Clemson przycina do poziomu liści. Iowa State podaje, że nowe kwiaty mogą pojawić się po 8-12 tygodniach, ale bez gwarancji.
Cięcie do liści oznacza dłuższe czekanie, bo według Clemson nowy pęd pojawi się w ciągu roku. Gdy pęd blednie i zasycha, RHS wycina go przy nasadzie. Sam zabieg to jednak za mało, żeby roślina zakwitła.
Jak dbać o storczyki, aby znów zakwitły?
Storczyki znów zakwitną, gdy mają dość światła i okres temperatury poniżej 26 °C. Clemson wskazuje zbyt słabe światło jako jedną z głównych przyczyn braku kwiatów. Badania opisane w czasopiśmie „Orchids” pokazują, że pęd pojawia się w temperaturze poniżej 26 °C, także stałej. RHS radzi zdrowej roślinie, która nie kwitnie, obniżyć temperaturę o około 5 °C na mniej więcej miesiąc.
Zimą storczyk potrzebuje dużo światła, ale liście nie mogą dotykać zimnej szyby.
Iowa State pisze o kilku tygodniach chłodniejszych nocy, a NC State zaznacza, że nowoczesne hybrydy karłowe chłodu nie potrzebują. Kwiaty trzymają się od 6-8 tygodni, jak podaje Uniwersytet Illinois, do kilku miesięcy według RHS. Kwitnienie osłabiają jednak także choroby i błędy w uprawie.
Choroby, szkodniki i częste błędy
Problemy storczyka często zaczynają się od nadmiaru wody. American Orchid Society opisuje gnicie korzeni od zbyt częstego podlewania albo rozkładającego się podłoża, a stojąca w sercu woda sprzyja bakteriom. Bakteryjna brunatna plamistość to najczęstsza choroba falenopsisa.
Najczęstsze szkodniki to wełnowce, tarczniki i roztocza. Wełnowce wyglądają jak białe, watowate skupiska. Pomarszczone, skórzaste liście to według Iowa State brak wody, a nagłe czarne plamy mogą być poparzeniem słonecznym. Wirusów się nie leczy, dlatego chorą roślinę trzeba wyrzucić. Najczęstsze objawy zbiera tabela.
Kostki lodu nie są potrzebne. Badanie Uniwersytetu Stanowego Ohio nie wykazało szkody u falenopsisów w korze, ale American Orchid Society ostrzega, że zimna woda i lód mogą uszkodzić tkanki.
Czy storczyk trzeba zraszać?
Storczyka nie trzeba zraszać, bo Iowa State uważa zraszanie za nieskuteczny sposób podnoszenia wilgotności. RHS poleca je w upały, a kwiatów radzi nie zraszać.
Ile kwitnie storczyk?
Storczyk kwitnie od 6-8 tygodni do kilku miesięcy, zależnie od warunków. Clemson pisze, że dzieje się to zwykle zimą lub wczesną wiosną, a RHS, że o każdej porze roku.
Dlaczego storczyk gubi pąki?
Storczyk gubi pąki po zmianach temperatury, wilgotności, wody, nawozu albo miejsca, jak podaje NC State. RHS wskazuje przede wszystkim wychłodzenie.
Jak rozmnażać storczyki?
Falenopsis czasem wytwarza na pędzie młodą roślinkę, czyli keiki. RHS radzi oddzielić ją po wyrośnięciu kilku dobrych korzeni i posadzić w podłożu do storczyków.
Gdzie w domu postawić kalanchoe, jak je podlewać i przycinać, co zrobić po przekwitnięciu, dlaczego nie kwitnie i czy roślina jest trująca dla kota oraz psa?
Lista kwiatów doniczkowych bezpiecznych dla kota i psa, a także rośliny trujące i lilie groźne dla życia. Co zrobić, gdy zwierzę zjadło trującą roślinę?